Tổng hợp 57 câu hỏi phỏng vấn Business Analyst kèm đáp án chi tiết, song ngữ Việt–Anh — sắp xếp từ cơ bản đến nâng cao. Ôn luyện miễn phí, tự động lưu tiến độ.
BA là người đứng giữa bên nghiệp vụ và bên kỹ thuật: biến nhu cầu kinh doanh thành yêu cầu mà đội phát triển làm được, và đảm bảo thứ làm ra đúng vấn đề ban đầu. Trách nhiệm theo vòng đời dự án: -…
Hai vai trò khác nhau ở câu hỏi mà mỗi bên phải trả lời. Business Analyst trả lời câu hỏi "nên xây cái gì và vì sao". Đầu vào là con người và quy trình: phỏng vấn các stakeholder, mô tả quy trình hiện tại,…
BA nghiệp vụ làm việc ở tầng doanh nghiệp: phân tích quy trình, cơ cấu tổ chức, chi phí, đề xuất cải tiến. Giải pháp đưa ra có thể hoàn toàn không liên quan tới phần mềm — đổi quy trình duyệt, sắp xếp lại…
Ba vị trí khác nhau ở thứ mà mỗi người chịu trách nhiệm cuối cùng. - Business Analyst chịu trách nhiệm về tính đúng và đủ của yêu cầu. Câu hỏi trung tâm: giải pháp này có giải quyết đúng vấn đề nghiệp vụ không,…
Tuỳ mô hình dự án, nhưng nhóm tài liệu thường gặp gồm: Nhóm mô tả nhu cầu và phạm vi - BRD (Business Requirement Document) — vấn đề nghiệp vụ, mục tiêu, phạm vi, các stakeholder. Viết cho người ra quyết định. - SRS /…
Kỹ năng phân tích — bóc tách vấn đề, phân biệt triệu chứng với nguyên nhân, mô hình hoá quy trình, đặt câu hỏi tới khi yêu cầu hết mơ hồ. Kỹ năng giao tiếp và tài liệu — phỏng vấn các stakeholder, điều phối…
Điểm mạnh cốt lõi là giữ cho nhiều nhóm có mối quan tâm khác nhau cùng hiểu thống nhất một điều. Cụ thể là: - Xác định đúng ai là stakeholder ngay từ đầu, kể cả nhóm không ngồi trong phòng họp — đội vận…
Từ vị trí BA có bốn hướng đi thường gặp, khác nhau ở thứ bạn muốn làm sâu. 1. Đi sâu chuyên môn phân tích — Junior BA → BA → Senior BA → Lead BA / BA Manager. Càng lên cao càng ít viết…
Đây là câu kiểm tra xem bạn đã tìm hiểu nghề thật chưa, hay chỉ thấy nghề đang tuyển nhiều. Cấu trúc trả lời hiệu quả: 1. Điểm khởi đầu cụ thể — một việc bạn từng làm và thấy hợp: viết lại quy trình…
CBAP (Certified Business Analysis Professional) là chứng chỉ cấp cao của IIBA, dựa trên khung kiến thức BABOK. Điều kiện dự thi gồm số giờ làm phân tích nghiệp vụ tích luỹ, giờ đào tạo và thư giới thiệu — nghĩa là đây là chứng…
Lấy khung chung của một dự án, phần việc BA đổi theo từng giai đoạn: 1. Khởi tạo — làm rõ vấn đề nghiệp vụ và mục tiêu, xác định các stakeholder, đánh giá sơ bộ tính khả thi, chốt phạm vi ở mức lớn.…
Câu này hay gặp ở công ty outsourcing, nơi dự án đổi miền nghiệp vụ liên tục. Người phỏng vấn muốn nghe một cách làm có trình tự, không phải "em sẽ cố gắng học". Trình tự dùng được: 1. Đọc tài liệu sẵn có…
Nêu khó khăn kèm cách xử lý, vì câu hỏi thật ra đang kiểm tra kinh nghiệm chứ không phải sự bi quan. Yêu cầu mơ hồ hoặc mâu thuẫn — mỗi stakeholder mô tả một kiểu. Xử lý: quy về ví dụ cụ thể…
Nhu cầu là vấn đề hoặc mong muốn ở phía nghiệp vụ, phát biểu theo kết quả mong muốn. Yêu cầu là điều hệ thống hoặc giải pháp phải làm được để đáp ứng nhu cầu đó, phát biểu ở mức kiểm chứng được. Ví…
Yêu cầu chức năng mô tả hệ thống làm được gì — hành vi, đầu vào, đầu ra, quy tắc nghiệp vụ. "Người dùng đặt lại mật khẩu qua email; liên kết hết hạn sau 15 phút." Yêu cầu phi chức năng mô tả hệ…
Khách hàng gần như không bao giờ chủ động nói về hiệu năng hay khả năng chịu tải. Việc của BA là hỏi ra bằng câu hỏi có số. Cách khai thác từng nhóm: - Khối lượng — "Một ngày phát sinh bao nhiêu đơn?…
Ba tài liệu khác nhau ở người đọc và mức chi tiết. BRD — Business Requirement Document Trả lời câu hỏi vì sao làm và làm để đạt gì. Nội dung: bối cảnh nghiệp vụ, vấn đề, mục tiêu và chỉ số đo, phạm vi…
Cấu trúc thường gặp của SRS: 1. Giới thiệu — mục đích tài liệu, phạm vi sản phẩm, người đọc, từ điển thuật ngữ và viết tắt, tài liệu tham chiếu. Phần từ điển quan trọng hơn nhiều người nghĩ: đa số tranh cãi cuối…
Elicitation là hoạt động khai thác thông tin về nhu cầu và yêu cầu từ các stakeholder và các nguồn khác. Dùng từ "khai thác" chứ không phải "thu thập" là có chủ đích: phần lớn yêu cầu không nằm sẵn ở đâu để nhặt,…
Không có cách nào chứng minh tuyệt đối là đủ, nên trả lời tốt là nêu các lớp kiểm tra chéo thay vì khẳng định chắc chắn. 1. Phủ hết stakeholder — lập danh sách stakeholder có chủ đích, gồm cả nhóm chỉ chịu tác…
Nguyên tắc chung: ưu tiên là quyết định của bên nghiệp vụ, BA cung cấp căn cứ và điều phối, không tự xếp thay. Các kỹ thuật thường dùng: MoSCoW — chia thành Must have, Should have, Could have, Will not have (lần này). Dễ…
Scope creep là hiện tượng phạm vi dự án lớn dần lên trong lúc thực hiện mà không đi kèm điều chỉnh thời gian, chi phí hay nguồn lực. Khác với thay đổi phạm vi có kiểm soát: thay đổi được duyệt là bình thường,…
RTM là bảng nối mỗi yêu cầu với những thứ sinh ra từ nó: mục tiêu nghiệp vụ ở phía trên, và thiết kế, hạng mục phát triển, ca kiểm thử ở phía dưới. Mẫu tối giản: Mã YC Mục tiêu nghiệp vụ Mô tả…
Trả lời tốt là mô tả một quy trình, vì câu hỏi đang kiểm tra bạn có làm việc theo hệ thống hay xử lý theo cảm tính. Các bước: 1. Ghi nhận qua một cửa — mọi yêu cầu thay đổi vào cùng một…
Khuôn mẫu quen thuộc: Là một [vai trò], tôi muốn [việc cần làm], để [đạt được giá trị gì]. Ví dụ: Là nhân viên chăm sóc khách hàng, tôi muốn tra đơn hàng bằng số điện thoại, để không phải hỏi khách mã đơn khi…
Use case mô tả một chuỗi tương tác giữa actor và hệ thống nhằm đạt được một mục tiêu cụ thể. Nó trả lời câu hỏi: ai làm gì với hệ thống, theo trình tự nào, và kết thúc ở kết quả gì. Một use…
Use case diagram là sơ đồ tổng thể chỉ ra: hệ thống cung cấp những chức năng nào, ai dùng chúng, và ranh giới hệ thống nằm ở đâu. Nó cố tình không đi vào chi tiết — giá trị nằm ở chỗ nhìn một…
Alternate flow (luồng thay thế) — một cách khác để đi tới cùng mục tiêu thành công. Use case vẫn kết thúc như mong muốn, chỉ khác đường đi. Đặt hàng: luồng chính thanh toán bằng thẻ; luồng thay thế thanh toán bằng ví điện…
Hai quan hệ này giống nhau ở chỗ đều tách một phần hành vi ra khỏi use case gốc, nhưng khác ở tính bắt buộc và hướng phụ thuộc. include — luôn xảy ra Use case gốc luôn gọi tới use case được include; phần…
Trình tự dùng được trong thực tế: 1. Xác định phạm vi hệ thống — chốt cái gì nằm trong hệ thống, cái gì là bên ngoài. Ranh giới sai ở bước này kéo theo sai toàn bộ. 2. Liệt kê actor — các vai…
Activity diagram mô tả trình tự các hoạt động trong một quy trình, gồm cả điểm rẽ nhánh theo điều kiện và các nhánh chạy song song. Nó trả lời câu hỏi việc gì xảy ra trước, việc gì sau, và khi nào thì rẽ…
BPMN (Business Process Model and Notation) là chuẩn ký hiệu do OMG ban hành để mô hình hoá quy trình nghiệp vụ. Điểm mạnh là một ký hiệu có nghĩa xác định, nên bên nghiệp vụ, BA và đội kỹ thuật đọc ra cùng một…
Câu này kiểm tra bạn có chọn sơ đồ theo mục đích hay vẽ theo thói quen. Các loại thường dùng và việc chúng giải quyết: - Use case diagram — chốt phạm vi: ai dùng chức năng nào. - Activity diagram / BPMN —…
Bốn thứ này nằm trên cùng một trục mức độ hoàn thiện tăng dần, mỗi mức phục vụ một câu hỏi khác nhau. Sketch — bản vẽ tay hoặc phác thô, không cần đúng tỷ lệ. Dùng trong lúc trao đổi để thống nhất ý…
Persona là hồ sơ mô tả một nhóm người dùng điển hình, dựng từ dữ liệu khảo sát và phỏng vấn thật, không phải tưởng tượng. Một persona thường gồm: bối cảnh công việc, mục tiêu khi dùng sản phẩm, khó khăn đang gặp, mức…
Waterfall đi tuần tự: phân tích xong mới thiết kế, thiết kế xong mới lập trình, rồi kiểm thử, rồi triển khai. Yêu cầu được chốt và ký duyệt ở đầu; thay đổi sau đó đi qua quy trình change request. Agile chia thành các…
Tuyên ngôn Agile nêu bốn cặp giá trị, mỗi cặp có dạng "coi trọng vế trái hơn vế phải", không phải bỏ vế phải: 1. Cá nhân và tương tác hơn quy trình và công cụ. 2. Phần mềm chạy được hơn tài liệu đầy…
INVEST là bộ sáu tiêu chí soát chất lượng một user story: - I — Independent: làm được độc lập, không buộc phải làm sau một story khác. Story phụ thuộc chồng chéo khiến việc xếp ưu tiên mất tự do. - N — Negotiable:…
Acceptance Criteria (AC) là tập điều kiện phải thoả để một user story được coi là hoàn thành. Đây là chỗ chứa chi tiết mà câu mô tả ngắn của story không mang hết. Viết AC để: - Chốt một cách hiểu duy nhất giữa…
Giống nhau: cả hai đều mô tả nhu cầu từ góc nhìn người dùng, đều gắn với một vai trò và một mục tiêu, và đều là đầu vào để đội phát triển triển khai. Khác nhau: User story Use case --------- Độ dài Một…
Phẩm chất khác biệt của một Agile BA nằm ở chỗ làm rõ yêu cầu theo nhịp lặp, thay vì bàn giao một tập đặc tả đã đóng rồi đứng ngoài. - Làm việc theo nhịp — chuẩn bị đủ chi tiết cho sprint sắp…
GAP Analysis là việc so sánh trạng thái hiện tại với trạng thái mong muốn để chỉ ra phần còn thiếu và việc phải làm để lấp phần đó. Ba bước: 1. Mô tả trạng thái hiện tại bằng dữ liệu thật — quy trình…
Pareto Analysis dựa trên quan sát rằng phần lớn hệ quả đến từ một phần nhỏ nguyên nhân — thường được nhắc tới như tỷ lệ 80/20. Cách làm: liệt kê nguyên nhân, đo tần suất hoặc mức tác động của từng nguyên nhân, sắp…
Xét khả thi theo năm mặt, mỗi mặt có câu hỏi riêng và người xác nhận riêng — BA tổng hợp chứ không tự kết luận cả năm. Kỹ thuật — công nghệ hiện có làm được không, đội có đủ năng lực không, tích…
Khác nhau ở thời điểm: risk là chuyện chưa xảy ra, issue là chuyện đã xảy ra. Risk (rủi ro) — sự kiện có thể xảy ra và nếu xảy ra sẽ ảnh hưởng tới dự án. Được mô tả bằng xác suất và mức…
Sau khi nhận diện và xếp hạng rủi ro theo xác suất và mức tác động, có bốn hướng xử lý: Né tránh (avoid) — đổi kế hoạch để rủi ro không còn khả năng xảy ra. Bỏ hẳn phần chức năng phụ thuộc vào…
Nhóm công cụ theo việc chúng giải quyết, và chỉ nêu thứ bạn thực sự dùng — người phỏng vấn hay hỏi tiếp một câu chi tiết để kiểm tra. Quản lý yêu cầu và công việc — Jira, Azure DevOps, Trello: quản lý backlog,…
Mức cần: truy vấn và kiểm chứng dữ liệu, không phải tối ưu hay thiết kế cơ sở dữ liệu. Mục đích là tự trả lời được câu hỏi nghiệp vụ thay vì chờ dev chạy giúp. Phần kiến thức thường bị hỏi: - SELECT…
Có, nhưng ở đúng vai. BA không thay thế đội kiểm thử; phần đóng góp của BA là đối chiếu sản phẩm với yêu cầu và với nghiệp vụ thật. Việc BA làm được trong kiểm thử: - Soát ca kiểm thử — kiểm tra…
Đây là câu hỏi tình huống hay gặp nhất với vị trí BA. Trả lời theo trình tự xử lý, kèm một ví dụ thật. 1. Làm rõ mâu thuẫn thật sự nằm ở đâu. Nhiều trường hợp hai bên dùng cùng một từ với…
Không nhận lời trước rồi tính sau, và cũng không từ chối thẳng. Trình tự xử lý: 1. Xác nhận với đội kỹ thuật trước khi nói gì với khách. Làm rõ không khả thi ở mức nào: không làm được bằng công nghệ hiện…
Bắt đầu bằng giả định rằng phản đối có lý do, vì dev thường thấy trước ràng buộc mà tài liệu chưa nêu. 1. Nghe hết lý do và phân loại. Ba loại phản đối phổ biến: - Kỹ thuật — làm được nhưng đi…
Người phỏng vấn muốn xem bạn giữ được công việc chạy tiếp hay không, chứ không kiểm tra bạn có dễ chịu hay không. Trước buổi làm việc: - Chuẩn bị kỹ hơn bình thường: tài liệu, số liệu, câu hỏi đã sắp thứ tự.…
Câu hỏi này kiểm tra tính trung thực và cách bạn phản ứng khi kế hoạch trượt, không kiểm tra xem bạn có hoàn hảo hay không. Trả lời "em chưa từng trễ hạn" là câu trả lời tệ nhất. Cấu trúc dùng được: 1.…
